آموزش ساخت آمپلیفایر و سیستمهای صوتی های فای

ایمیل نویسنده وبلاگ : Arefff@gmail.com

چرا لامپ در تقویت کننده های صوتی بهتر از ترانزیستور نتیجه میدهد !!
نویسنده : عارف - ساعت ۸:٥۳ ‎ب.ظ روز سه‌شنبه ۱٠ اسفند ۱۳۸٩
 

داریم میرسیم به بحث داغ تقسیم گرفاز در آمپلی فایر های پوش پول لامپی . قبل از اون میخوام یه توضیحی درمورد تفاوت پوش پول لامپی با ترانزیستوری داشته باشم .

اگه یادتون باشه قبلا یه سوالی در وبلاگ مطرح شد که به چه دلیل لامپ بر ترانزیستور مزیت داره ؟ و این قطعا مربوط نبود به پاسخگویی خطی بهتر و بالا بودن ولتاژ و .....

تفاوت بر میگرده به ساختمان لامپ و منحنی پاسخگویی اون !! 

اگه مروری به کتابهای الکترونیک در مورد تقویت کننده های قدرت داشته باشید .تقویت کننده های پوش پول ترانزیستوری عموما در کلاس B بایاس و راه اندازی میشوند یعنی هر نیم سیکل توسط یک ترانزیستور تقویت شده سپس خروجی ها به هم وصل شده روانه خط بلندگو میشه

اما میدونیم که یک تقویت کننده کلاس B برای مصارف صوتی چندان مناسب نخواهد بود چرا که ترانزیستورها درحالت سیگنال صفر کاملا خاموش بوده و برای راه اندازی کامل آن باید 0.6 ولت از سیگنال در بیس ترانزیستور هدر بشه تا ترانزیستور شروع به هدایت بکنه واین باعث ایجاد دیستوریشن حاصل از گذر از این منطقه (crossover distortion)خواهد شد که نهایتا عدم پیوستگی کامل دو نیم سیکل وشکسته بودن صدارا به دنبال خواهد داشت. شکل زیر خروجی یک آمپلی فایر کلاسB رو نشون میده اگه دقت کنید روی خط صفر ولت نوعی انحراف شکل سیگنال و عدم پیوستگی منظم مشاهده میشه .

 

برای جلوگیری از این امر طراحان معمولا هر دوترانزیستور رو تا آستانه هدایت تحریک میکنند تا این عدم بهم پیوستگی تاحد امکان کم بشه و این حالت رو گاهی اوقات کلاس AB مینامند اما نه B کامل هست نه AB به مفهموم واقعی .

اینجا 2 مشکل اساس بوجود میاد یکی اینکه ترانزیستور ها برخلاف لامپها از پایداری حرارتی مناسبی برخوردار نیستند وبا اندکی تغییر دما بایاسینگ وآستانه تحریک پذیری ترانزیستور تغییر پیدا میکنه البته این تاحد زیادی توسط تنظیم گر حرارتی قابل حله .اما مشکل اصلی تر اینه که جهت بهبود بهتر و گذر مطمئن تر از منطقه دیستوریشن کراس اور نمیشه ترانزیستور رو بیش از حدود  550 میلی ولت بایاس کرد چراکه رفتار ترانزیستورطوری هست که سریع به حالت اشباع رفته ودو ترانزیستور در مقابل هم قرار گرفته و سریعا از بین میرن. گذاشتن مقاومتهای کم اهم در مسیر خروجی دو ترانزیستور اجازه میده تا بشه دو ترانزیستورور تا حد امکان به آستانه هدایت رسوند اما بزرگتر شدن این مقاومت باعث از بین رفتن پاسخگویی خطی و توان آمپلی فایر خواهد شد.

با این اوصاف میشه نتیجه گرفت که در یک پوش پول ترانزیستوری نمیشه تصور کار در کلاس AB به مفهوم واقعی رو داشت چرا که در کلاس AB واقعی هر ترانزیستور بیش از نیم سیکل سیگنالو تقویت میکنه .

اشباع سریع ترانزیستور وبرگشتن کند از منطقه اشباع clipping از معایب ترانزیستوره  درمقابل لامپ ها خیلی کند به منطقه اشباع میرن و سریع از این منطقه قابلیت برگشتنو دارند !!!!!

ساختن پوش پول ایده آل که در کلاس AB یا حتی کلاس A کار کنه توسط لامپ کاملا عملی هست  میشه در یک پوش پول لامپی بایاسینگو تاحد زیادی بالا برد عبور از دیستوریشن کراس اور  براحتی در لامپ امکان پذیره و لامپها در اثر بالا رفتن حرارت منحنی پاسخگوییشون بهم نمیخوره !